Hoofdstuk 25

De belangrijkste mensen in Parijs

Klik hier.

Oude foto's van Parijs

Klik hier

De moeilijke omstandigheden van de Russische emigratie

Anderhalf jaar later was de dag van het proces eindelijk aangebroken. Het zou slechts één dag duren en, zoals een Russische krant later opmerkte, ‘het zat vol dramatische wendingen. Het toonde opnieuw de moeilijke materiële en morele omstandigheden van de Russische emigratie.’

Russische krant: Vozrozhdenie, deel 8, nummer 2895, 6 mei 1933.

Met “Russische emigratie” wordt hier niet het proces van emigreren bedoeld, maar de gemeenschap van Russische emigranten zelf.

Le Palais de Justice

Krantenartikel

Paris Soir, 6 mei 1933. Links staat de Russische tolk (die Feodor niet gebruikte, aangezien hij Frans sprak, maar Moeder wel gebruikte); rechts staat Maurice Garçon.

La Santé Prison

Feodor Kamendrovsky verbleef in de beruchte La Santé-gevangenis, die nog altijd bekendstaat als een van de gewelddadigste gevangenissen ter wereld.

Klik hier voor meer informatie. Hier voor foto's. En hier om meer te lezen over het geweld in de gevangenis.

De guillotine stond vlakbij, in de Rue de La Santé, waar de publieke onthoofdingen plaatsvonden. Sommige dagen hoorde hij het gejuich bij een terechtstelling vanuit zijn cel.

Hoofdstuk 25

De laatste openbare onthoofding vond plaats in 1939 (de laatste openbare executie in Nederland was in 1860) en betrof Max Bloch, een inbreker en tweevoudig moordenaar. De executie vond plaats bij zonsopgang en trok, zoals gebruikelijk, een menigte van enkele honderden toeschouwers die er een soort feest van maakten – “om te zien hoe het hoofd van een moordenaar openspringt als een champagnekurk”, zoals iemand het uitdrukte.

Dombrovsky's leeftijd

Feodors wangen kleurden diep, en zijn stem wankelde. ‘Ik had geen idee!’ riep hij uit. ‘Hoe kon ik dit vermoeden? Mijn vrouw was pas zesentwintig jaar oud, Dombrovsky was vijftig jaar!’

Hoofdstuk 25

Blijkbaar dacht iedereen in de media dat Dombrovsky vijftig jaar oud was. In werkelijkheid was hij 57 of 58 jaar oud toen hij stierf. Zie hier.

Bronnen

Zowel de moord als het proces stonden destijds in alle Franse kranten. Voor wie verder wil lezen:

Een hedendaags Russisch online artikel

Het Proces - in 1933 (in het Frans)